İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yürüten birimi Hatemu'l Enbiya Merkez Karargahı ABD'nin mutabakat sorumluluklarını yerine getirmemesi ve İsrail’in Lübnan’a saldırılarını devam ettirmesi nedeniyle Hürmüz Boğazı’nın gemi trafiğine kapatılacağını açıkladı.
İran devlet televizyonu, Hatemul Enbiya Merkez Karargahı’nın Hürmüz Boğazına ilişkin açıklamasını yayımladı.
Açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının söz konusu ihlallere karşı “ilk adım” olduğu belirtildi. İran tarafı, “saldırganlığın” devam etmesi halinde yeni tedbirlerin alınacağı uyarısında bulundu.
DEVRİM MUHAFIZLARI'NDAN HÜRMÜZ UYARISI: YAKLAŞMAYIN
İran Devrim Muhafızları'ndan yapılan açıklamada da boğazın tüm gemilere kapatıldığı bir kez daha belirterek gemilere Hürmüz Boğazı'na yaklaşmamaları konusunda uyarı yapıldı.
Açıklamanın devamında gemilerin boğaza yaklaşması halinde "tehlikede olacakları" belirtildi.
VANCE: KANIT YOK
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise Fox News'e yaptığı açıklamada İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapattığına dair hiçbir kanıt olmadığını belirtti.
Yalnızca iki gün önce İsrail hükümetini sert sözlerle eleştiren Vance bu kez söylemini yumuşatarak "Hizbullah bazen İsraillilere ateş ediyor ve elbette bu, İsraillilerin meşru müdafaa hakkıyla karşılık vereceği anlamına geliyor. Aslında son birkaç haftada durum çok daha iyi hale geldi" dedi.
İran'la durumun iyi gittiğini söyleyen Vance ayrıca "Önümüzdeki birkaç gün içinde İsviçre'ye gitmeyi planlıyordum. İran ile görüşmeler yarın yapılabilir" dedi.
CENTCOM: TİCARİ GEMİLERE AÇIK
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), X hesabından yaptığı paylaşımda, Hürmüz Boğazı'nın açık olduğunu belirtti.
İran'ın Boğaz ile ilgili son açıklamasına herhangi bir atıf yapılmayan CENTCOM açıklamasında, 20 Haziran günü itibarıyla Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemi trafiğinin artarak sürdüğü belirtildi.
Açıklamada, "Bugün, 55 ticari geminin geçişiyle uluslararası su yolundaki güvenli geçiş imkanı korunurken, bu gemiler küresel pazarlara büyük miktarda kargo ve 17 milyon varilden fazla petrol taşıdı." ifadesine yer verildi.
ABD ordusu, bu kapsamda güvenli geçişlerin sürdürülebilmesi için bölgedeki görevine devam ettiğini de açıklamasına ekledi.
İRAN: SÖZLERİNİ TUTMAZLARSA ANLAŞMA TEHLİKEYE GİRER
İran'ın yarı resmi haber ajansı Fars ise Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi'nin "İran delegesi, İsviçre'ye seyahat edecek" dediğini ve diğer tarafın sözlerine bağlı kalmasını isteyeceklerini söylediğini aktardı.
Bekayi "Biz verdiğimiz sözlere bağlı kaldık, ABD de İsrail'i Lübnan'a saldırılarını durdurmaya zorlamalı" diye belirtti. Diğer tarafın sözlerini tutmaması halinde anlaşmanın "tehlikeye gireceğini" belirten Bekayi, Diğer taraf bir an önce gerekli adımları atmalı. Eğer diğer taraf sözlerini tutmayı reddederse İran gerekli önlemleri alarak karşılık verecektir" diye konuştu.
Bekayi "Uyulmayacak sözlere imza atmadık, yaklaşımımız 'taahhüde karşılık taahhüttür" dedi.
HEYETTE KİMLER VAR?
İran'ın baş müzakerecisi Abbas Arakçi'nin bu gece Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi'nin İsviçre'ye gideceği bildirildi.
İran devlet televizyonu da İsviçre’ye giden “Minab 168” isimli İran heyetinde kimlerin yer aldığına ilişkin detayları paylaştı.
Yayınlanan haberde, mutabakat zaptının uygulanması ve İsrail’in Lübnan’a saldırılarının durdurulmasını ABD ile görüşmek üzere Zürih kentine giden heyette İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Kalibaf ile Dışişleri Bakanı Erakçi'nin yer aldığı belirtildi.
Kalibaf ve Erakçi’ye, Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreter Yardımcısı Ali Bakıri, Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Merkez Bankası Başkanı Abdunnasır Himmeti ile İran Petrol Bakanlığı Yardımcısı ve Ulusal Petrol Şirketi Genel Müdürü Hamid Burd'un eşlik ettiği duyuruldu.
GERİLİMİ ARTIRABİLECEK ADIM
Savaştan önce gemiler, küresel petrol arzının yaklaşık beşte birini bu kritik su yolundan taşıyordu. Ancak ABD ve İsrail'in şubat ayında İran'a düzenlediği saldırıların ardından Tahran yönetimi Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapattı ve dünya genelinde petrol fiyatları hızla yükseldi.
ABD ile İran'ın çatışmaları sona erdirmek ve boğazı yeniden ulaşıma açmak amacıyla mutabakat zaptı imzalamasının ardından petrol fiyatları bu hafta başında düşüşe geçmişti.
NE OLMUŞTU?
ABD ve İran arasında yapılan anlaşmada İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarını kesmesi şart koşulmuştu. İsrail ve Hizbullah arasında dün ateşkes yapılsa da aradan 24 saat geçmeden İsrail Nebatiye bölgesini bombardımana tuttu.
Saldırılarda en az 20 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. İsrail ordusundan yapılan açıklamada Hizbullah'ın ateşkesi ihlal ettiği iddia edildi. Hizbullah mensupları ise ateşkes başladıktan sonra herhangi bir saldırı düzenlemediklerini bildirdi.
KAYNAK: Nefes Gazetesi.
